Pomoc dla rodziców
Program edukacyjno-terapeutyczny dla Rodziców

Żeby zacząć pracować jako ślusarz, hydraulik czy murarz, należy uczyć się zawodu trzy lata. Asystentka dyrektora, czy urzędnik niższego szczebla musi wykazać się co najmniej maturą. Aby zostać nauczycielem, lekarzem czy prawnikiem obowiązuje ukończenie kilkuletnich studiów wyższych. Cóż - duża społeczna odpowiedzialność...za życie, za losy innych ludzi. Odpowiedzialność, która wyraża się także w możliwości rezygnacji z zawodu, jeśli uznamy, że z jakichś powodów jest on nieodpowiedni.
Żeby pełnić rolę rodzica - nie obowiązuje żadna szkoła...

• z uszkodzeniami i dysfunkcjami Ośrodkowego Układu Nerwowego (mózgowe porażenie dziecięce, powypadkowe, pourazowe);
• z zaburzeniami integracji sensorycznej (trudności w uczeniu się autyzm, zespół Downa, upośledzenie umysłowe, kruchość chromosomu X i inne);
• z zaburzeniami komunikacji językowej (wady wymowy, wczesnodziecięca niepłynność mowy, jąkanie, zaburzenia rozwoju języka);
• pragnących usprawnić komunikację językową (jąkanie, ograniczenia w posługiwaniu się językiem - trudności w konstruowaniu i realizacji wypowiedzi ustnych, usprawnianie artykulacji i dykcji);
• ze specyficznymi trudnościami w uczeniu się (dysleksja, dysgrafia, dysortografia, dyskalkulia - niepowodzenia w uczeniu się matematyki);
• z nadmiernymi trudnościami w uczeniu się (brak motywacji do nauki, słaba pamięć i koncentracja uwagi, brak skutecznych metod uczenia się, niepełne rozumienie czytanego tekstu, blokady emocjonalne);
• z zaburzeniami funkcjonowania emocjonalno-społecznego (nadpobudliwość psychoruchowa, zaburzenia uwagi);
• wymagające wczesnej interwencji w zakresie diagnozy i terapii (dzieci nieharmonijnie rozwijające się, z opóźnieniami i zaburzeniami rozwojowymi, dzieci z grupy ryzyka dysleksji, dzieci i młodzież z rodzin dysfunkcyjnych);

Jeśli dziecko należy do którejkolwiek z tych grup lub ma inne problemy, Pracownia jest miejscem, w którym możesz znaleźć pomoc i oparcie. Oferujemy wszechstronną diagnozę, terapię, pomoc psychopedagogiczną i szkolenia prowadzone przez wysoko wykwalifikowaną kadrę pedagogów, psychologów, lekarzy, rehabilitantów, logopedów i innych specjalistów. Proponujemy indywidualne i grupowe zajęcia terapeutyczne, rehabilitację dzieci i młodzieży, psychoedukację we wszystkich grupach wiekowych, zajęcia edukacyjno-rozwojowe doskonalące umiejętności intelektualne, społeczne i psychologiczne, profilaktykę uzależnień.

Zdajemy sobie sprawę, że można obawiać się przyjścia do nas. Można przewidywać, że specjaliści zaleją potokiem rad i wskazówek i zostawią z dodatkowymi obowiązkami. A przecież i tak żyjemy w ogromnym stresie. Znajdujemy się pod ogromną presją usiłując poradzić sobie "z tym wszystkim". Wymagania są wysokie, energii niewiele, cierpliwość na wyczerpaniu... Mamy prawo tak się czuć, ale jak sobie z tym radzić? Nasza Pracownia przygotowała ofertę ze szczególnym uwzględnieniem potrzeb rodziców.

W ramach zajęć psychoedukacyjnych proponujemy:

• trening umiejętności wychowawczych
• trening zachowań asertywnych
• trening radzenia sobie ze stresem
• trening rozwiązywania problemów i konfliktów (także wychowawczych)
  

W trudnych do samodzielnego rozwiązania konfliktach możesz skorzystać z fachowej pomocy mediatora.

Zapraszamy także na:

• trening rozwoju osobistego i trening interpersonalny.

Można wziąć udział w terapii indywidualnej lub terapii grupowej.
Zapewnimy także możliwość spotkań z innymi rodzicami, czas na dyskusje, pytania, wymianę doświadczeń.
Każdej z naszych propozycji poświęcimy w tym artykule nieco miejsca, aby można było bliżej zapoznać się z nimi.

Trening umiejętności wychowawczych

Intencją naszą nie jest uczenie bycia "profesjonalistą - pedagogiem; psychologiem". Zależy nam na wspólnym zastanowieniu się nad sposobami działań wychowawczych, nad istotą skutecznej komunikacji, nad sukcesami i porażkami w relacji z dziećmi, nad obrazem rodzica jakimi jesteśmy a jakim chcielibyśmy być.
Pracujemy w oparciu o doświadczenia wybitnych terapeutów dziecięcych (T.Gordon, A. Faber i E. Mazlish, A. Samson, W. Eichelberger) z dużą uwagą na niepowtarzalność każdej relacji dziecko-dorosły. Próbujemy budować dobry kontakt miedzy rodzicem a dzieckiem, odwołując się do naszych wspólnych, rodzicielskich doświadczeń. Na naszych spotkaniach uczyć się będziemy:

• Rozumienia dziecka i "jego świata", uwagi na jego rozwój i jego specyfikę, budowania jego samooceny- dostrzegania i doceniania jego mocnych stron.
• Szukania różnych, satysfakcjonujących dróg porozumienia dorosłego i dziecka
• Rozwiązywania konfliktów między dzieckiem a rodzicem.

Istotą naszego spotkania na treningu umiejętności wychowawczych jest uczenie się takiego "bycia" z dziećmi, w którym jest "zarówno miłość, uwaga, wrażliwość, jak i stawianie rozsądnych wymagań i narzucanie ograniczeń".


Trening zachowań asertywnych

Pojęcie asertywności pojawia się często - w prasie, telewizji, radio. W wywiadach ze znanymi ludźmi często pada pytanie: "Czy jest Pani/Pan asertywny?" "Ciekawi Panią/Pana czy umiem odmawiać" - odpowiada zapytana/y. Zdarza się, że w czasopismach specjaliści podkreślają, że "asertywność to nie tylko sztuka odmawiania" i dodają jeszcze , że człowiek asertywny, to nie jest rozkapryszone dziecko, które na wszystko mówi "nie" i uważa się za "pępek świata".

W witrynach księgarń, w miejscu gdzie leżą wydawnictwa poświęcone zagadnieniom psychologii, znajdują się książki, które poza tytułowym słowem "asertywność" mają jeszcze podtytuły :"Sztuka bycia sobą czyli asertywność"; "Sięgaj po to, czego chcesz, nie raniąc innych"; "Asertywność czyli jak być otwartym, skutecznym i naturalnym"; "Bądź asertywny - skuteczne sposoby komunikacji".

Co to znaczy w takim razie być asertywnym? Czy rozumienie pojęcia asertywności, jako bliskoznaczne przebojowości, konfrontacji czy egoizmowi jest słuszne? Na prowadzonych przez nas zajęciach często spotykamy się z takim właśnie rozumieniem tego terminu.

Tymczasem asertywność to sposób zachowania (wyrażania siebie, porozumiewania się) znajdujący się między agresją a uległością. O agresywnym sposobie mówimy wówczas, gdy ktoś dba głównie o siebie i nie ma uwagi na innych ludzi. Osoba uległa realizuje potrzeby innych własnym kosztem, minimalizując własne interesy i prawa. Człowiek asertywny dba o siebie ale nie ma intencji naruszenia praw innych, w sposób bezpośredni, uczciwy, stanowczy potrafi wyrażać siebie samego. Istotą asertywności jest równa uwaga na siebie i drugiego człowieka.

Na treningu asertywności proponujemy wspólne poznawanie "technik" asertywnego zachowania służące uczeniu się i doskonaleniu umiejętności nawiązywania relacji z innymi ludźmi w oparciu o wzajemny szacunek i akceptację.
Szczególną uwagę zwracamy na:

• dostrzeganie swoich mocnych i słabych stron;
• rozpoznawanie własnych i cudzych uczuć, emocji i ich wyrażanie;
• dostrzeganie różnic i podobieństw między ludźmi.
• otwarte, uczciwe i z uwagą na innych informowanie o swoich potrzebach i uczuciach.
• aktywne słuchanie innych
• uczenie się podejmowania decyzji w różnych sytuacjach społecznych i osobistych
• radzenie sobie z trudnymi emocjami
  

Aby w pełni wyrazić swoje myśli, uczucia i potrzeby warto uświadomić sobie własne opinie, poglądy, emocje, potrzeby, pragnienia a nawet marzenia.

Trening asertywności prowadzony jest w grupie. Z przyzwyczajeniami dotyczącymi zachowań trudno czasami się rozstać, dlatego ważne jest usłyszenie informacji od innych na temat własnych zachowań, otrzymanie wsparcia, próby ćwiczenia innych sposobów wyrażania siebie w relacji z innymi. Asertywność to nie tylko sposób komunikacji, ale też umiejętność dokonania oceny sytuacji i wyboru optymalnego sposobu porozumiewania.

Trening radzenia sobie ze stresem

Trudne sytuacje życiowe zdarzają się nam wszystkim. Pojawiają się w różnych okolicznościach naszego życia. Czasem przemijają szybko. Bywa, że trwają dłużej, nawet wiele lat. Mówimy wtedy o "byciu w stresie", "życiu w stresie", "doświadczaniu stresu" itp. Stres jest wszechobecny i nie do uniknięcia. Czasem nas mobilizuje, bywa, że niszczy. Warto poświęcić mu uwagę i czas. Starać się zrozumieć czym jest, na czym polega i dlaczego nam się przytrafia. Popatrzeć na niego jak na osobistego wroga a może jak na sprzymierzeńca... Warto zdobyć wiedzę o indywidualnym, własnym przeżywaniu stresu a także o okolicznościach w jakich się pojawia lub trwa, próbować zrozumieć skąd się wziął, po co jest i czy być musi? Co właściwie można z nim zrobić, jak z nim żyć, jak sobie radzić? Warto poznać różne formy pomocy i wybrać dla siebie najlepszą.

Czasy w jakich żyjemy i trudności jakie napotykamy zarówno w pracy, jak i w domu, ciągła obecność stresu w naszym życiu są wystarczającymi powodami do zadbania o siebie, więcej, także o naszych najbliższych. Umiejętności radzenia sobie ze stresem warto uczyć także nasze dzieci. Dając im przykład własnych zachowań pomagamy rozwijać umiejętności w tym zakresie.

Proponowany trening radzenia sobie ze stresem może wyposażyć w potrzebną wiedzę, a także przygotować do umiejętnego, świadomego przeżywania i postępowania w sytuacji stresu.

Trening rozwiązywania problemów i konfliktów (także wychowawczych)

Nie ma osoby, która nigdy nie przeżywałaby jakiegoś problemu, nie stała wobec konieczności rozwiązania takiego, czy innego konfliktu. Wszyscy od czasu do czasu miewamy mniejsze lub większe kłopoty. Rzecz w tym, jak sobie z nimi poradzić? Jak na nie patrzeć, formułować i analizować? Jakie wzbudzają uczucia i reakcje? Na ile osobiste problemy dotyczą własnych zachowań a jaki jest w nich udział innych? Jak zaplanować ich rozwiązanie i jak się w tym celu porozumiewać, współpracować zamiast niszczyć przeciwnika? Jak w poszukiwaniu najlepszych rozwiązań zrozumieć potrzeby własne, ale także drugiej strony? No i wreszcie jak w różnych problemach, konfliktach i trudnościach zobaczyć wartość, czerpać naukę, zmieniać się i rozwijać?

My rodzice często gubimy się w trudnych konfliktowych sytuacjach jakie przytrafiają się nam w życiu, także z naszymi dziećmi. Udział w proponowanym treningu może pomóc nie tylko inaczej spojrzeć na domowe sprzeczki, kłótnie i problemy, ale też podjąć inne od dotychczas podejmowanych rozstrzygnięć. Zmiana naszych zachowań w rozwiązywaniu konfliktów może stać się powodem do zmian w postępowaniu naszych dzieci. One przecież uczą się jak żyć obserwując nas, swoich rodziców. Zapraszamy do poznawania nowych sposobów oceniania sytuacji problemowych oraz uczenia się wybierania najskuteczniejszych rozwiązań.

Mediacje - pomoc w rozwiązywaniu konfliktów

1. Pani Ala od dłuższego czasu próbuje porozumieć się z teściową na temat jej udziału w opiece nad wychowaniem małego Adasia. Zachowanie teściowej wydaje jej się "wtrącaniem" w życie rodziny, propozycje pani Ali teściowa określa mianem odsuwania jej od wnuka. Każda propozycja porozmawiania na ten temat kończy się "cichymi dniami", choć obydwu paniom bardzo zależy na dojściu do konsensusu.

2. Pani Agnieszka nie może dojść do porozumienia ze swoją dorastającą córką na temat jej późnych powrotów do domu. Mimo, że obydwie chcą rozwiązać spór, każda próba rozmowy na ten temat oznacza rodzinną kłótnię.

3. Pan Stefan ma trudności w dojściu do porozumienia ze swoją byłą żoną na temat częstotliwości i jakości swoich kontaktów z synem. Żona nie zgadza się na jego propozycje, mimo że nie wykraczają one poza orzeczenia sądu. Próby rozmów nie przynoszą efektów, choć żona deklaruje, że nie chce ograniczać kontaktów ojca z synem.

W opisanych przypadkach "coś" przeszkadza zainteresowanym osobom w dojściu do porozumienia. Tym "czymś" są przeważnie trudne, często gwałtowne uczucia, które pojawiają się podczas rozmów, to także stare, utarte(wyuczone) schematy myślenia, które nie pozwalają właściwie ocenić i zinterpretować sytuacji "tu i teraz", to trudności w uważnym słuchaniu bądź formułowaniu precyzyjnych, jasnych wypowiedzi - jednym słowem - niedoskonałości komunikacji.

Jeśli znajdujemy się w mniej lub bardziej podobnej sytuacji konfliktowej i mamy trudności w porozumieniu z drugą stroną, jeśli zależy nam na rozwiązaniu konfliktu i przypuszczamy lub wiemy, że innym też na tym zależy, a mimo to zgoda jest trudna do osiągnięcia - może przydać się pomoc osoby trzeciej - mediatora.

W naszej Pracowni powstaje właśnie Ośrodek Mediacji.
Mediacje to dobrowolny, ugodowy sposób rozwiązywania konfliktów między osobami lub grupami osób z udziałem bezstronnego mediatora, nastawiony na sukces(zadowolenie/ obydwu stron. Mediator ułatwia, udrażnia proces porozumiewania się, pomaga ominąć przeszkody w komunikacji: wzajemnie się wysłuchać i w miarę spokojnie dojść do racjonalnych, satysfakcjonujących obie strony rozwiązań.

"Mediator identyfikuje różnice dzielące zwaśnionych, ustala ich przyczyny, podpowiada interpretacje wzajemnych interesów, strukturyzuje zachodzące między stronami interakcje".³

Do mediatora można mieć zaufanie. Zapewni poufność i prywatność rozmowy. W przypadku, gdy z pewnych powodów jego osoba nie będzie satysfakcjonująca, mediacje poprowadzi ktoś inny. Nasz Ośrodek zapewnia taką możliwość.

Mediacje mogą być opłacalnym sposobem rozwiązywania konfliktów. Już sam fakt, że znacznie wzrasta możliwość osiągnięcia porozumienia między zwaśnionymi stronami jest ich niewątpliwą zaletą. Osiągnięcie satysfakcjonującej ugody często również poprawia relacje między ludźmi, choć nie jest to celem samym w sobie. W niektórych przypadkach mediacje pomagają uniknąć znacznie bardziej drastycznych i kosztownych sposobów rozwiązywania konfliktu, jak np. skierowanie sprawy do sądu (w wypadku opieki nad dzieckiem), czy rozwiązania "siłowe", wykorzystujące przewagę jednej ze stron (wstrzymanie przez rodziców kieszonkowego dla nastoletniej córki), które bywają tylko pozornym lub czasowym załatwieniem sprawy.

Zachęcamy do skorzystania z naszej oferty w tym zakresie.

Trening rozwoju osobistego i trening interpersonalny

Celem proponowanych zajęć jest lepsze poznanie samego siebie i mechanizmów, którym podlega człowiek w kontaktach z innymi. Poprzez uczestnictwo w treningu rozwoju osobistego i treningu interpersonalnym istnieje szansa lepszego rozumienia swoich zachowań w kontaktach z innymi ludźmi (również własnym dzieckiem), na zatrzymanie się i przyjrzenie się swoim emocjom oraz nabywanie sposobów radzenia sobie z tymi trudnymi uczuciami, które często towarzyszą procesowi wychowywania dziecka. Ważnym aspektem treningów jest zwiększenie wrażliwości na potrzeby własne i drugiego człowieka.

W czasie treningów uczestnicy grupy mają możliwość nabywania i doskonalenia umiejętności: komunikowania się z innymi, budowania i podtrzymywania bliskich relacji z innymi, rozumienia i rozwiązywania konfliktów, a także przyjmowania i dawania wsparcia psychologicznego.

Doświadczenia zdobyte w czasie uczestnictwa w treningach mają charakter bardzo osobisty, mogą stanowić podstawę do dalszego uczestnictwa w procesie szkoleniowym, terapeutycznym, wsparciowym lub mogą być oddzielną formą w pracy nad sobą.

Trening rozwoju osobistego nastawiony jest bardziej na psychologiczne wnętrze uczestnika, na odkrywanie swoich emocji, rozumienie swoich zachowań, bycie w kontakcie z sobą.

Trening interpersonalny dotyczy głównie kontaktów z innymi ludźmi, sposobów wchodzenia w relacje, sposobów radzenia sobie z emocjami w kontaktach z innymi ludźmi.

Terapia indywidualna

Pragniemy aby nasze dzieci miały dobrze w życiu. Chcemy, by nasze dzieciaki były szczęśliwe, kochane, szanowane i rozumiane. Pragniemy również unikać błędów, jakie popełniali nasi rodzice wobec nas. Dla większości z nas cele te są trudniej osiągalne niż to sobie wyobrażaliśmy. Odkrywamy, że kochanie i wychowywanie dziecka jest bardzo trudnym i skomplikowanym procesem, będącym wyzwaniem nawet dla najwytrwalszego dorosłego.

Najczęściej przenosimy model bycia rodzicem z naszych własnych doświadczeń wyniesionych z domu rodzinnego. Podczas terapii można znaleźć odpowiedzi na nurtujące pytania dotyczące przeszłości, dzieciństwa, które ma bezpośredni wpływ na to jakimi jesteśmy rodzicami dla naszych dzieci. Jeśli pewne sprawy z przeszłości są trudne, nie satysfakcjonujące lub niezrozumiałe może to być powodem do podjęcia terapii.

Aby lepiej pomagać naszym dzieciom oczyszczać się z bólu, smutku, lęku i frustracji, my, rodzice, powinniśmy znaleźć kogoś, komu możemy się zwierzyć z tego, jak trudno jest wychowywać dzieci, jak bardzo je kochamy, co nas irytuje w ich zachowaniu, porozmawiać o naszych obawach, rozczarowaniach albo nadziejach związanych z dziećmi.

Zapraszamy do systematycznych spotkań z terapeutą, których celem jest praca nad własną osobowością, rozwiązywanie problemów, rozwój i zmiana w życiu. Terapeuta zada pytania, będzie towarzyszył i wspierał w doświadczeniach i przeżyciach, ale nie podejmie decyzji, nie oceni i nie udzieli rad. Proces terapii daje szansę na wewnętrzną przemianę, nawiązywanie otwartych, nacechowanych życzliwością kontaktów, poznanie samego siebie i swoich granic. W miarę jak coraz bardziej ufamy słuchającemu terapeucie, coraz lepiej rozumiemy, w jaki sposób dzieci usiłują zaufać nam rodzicom. Ucząc się wtajemniczać słuchającego w to, jak jesteśmy smutni i zmęczeni, uczymy się z większą cierpliwością słuchać naszego dziecka pozbawiającego się bolesnych uczuć i emocji.

Terapia grupowa

Zachęcamy do udziału w systematycznych spotkaniach grupy rodziców, którzy chcą wymieniać się swoimi doświadczeniami, dawać sobie wzajemnie wsparcie w trudnościach i rozwiązywać problemy własne zaistniałe w życiu lub podczas spotkań. W grupie terapeutycznej tworzą się pomiędzy uczestnikami relacje pełne wzajemnej troski i zaufania i w takich warunkach istnieje szansa przeżycia głębokiej, wewnętrznej przemiany.

Jedna z matek tak opisała rezultaty terapii grupowej: "I ja, i mój mąż zastanawialiśmy się nad tym, jaki wpływ może to wszystko mieć bezpośrednio na dzieci. Czuję, że tak mnie podbudowała akceptacja i miłość grupy złożonej z obcych mi przecież osób, że po powrocie do domu moja miłość do najbliższych stała się znacznie bardziej spontaniczna. Także w kontaktach z bliskimi przyjaciółmi widać, że podczas spotkań nauczyłam się akceptować i kochać innych ludzi."

"Jakże często ja sam, zrozpaczony, poddawałem się terapii jako klient. Nie widziałem wyjścia z labiryntu, który sam sobie zbudowałem. Byłem kompletnie niezadowolony z siebie, z moich kontaktów, ze wszystkiego. Znajdowałem się u kresu sił. I jakże często zaczynałem żyć na nowo - po prostu dzięki ludziom, którzy (o cudzie!) akceptowali mnie takim, jakim byłem, cieszyli się na mój widok, traktowali mnie poważnie i wysłuchiwali. Płakali i radowali się wraz ze mną. Dzięki temu odzyskiwałem zaufanie do siebie. Węzeł, zaplątany we mnie, rozsupływał się. Zaczynałem spostrzegać siebie innymi oczyma. Znowu mogłem troskliwie i odpowiedzialnie zajmować się sobą i swoim otoczeniem. Podczas terapii nie zawsze musiałem pracować nad własnym problemem, aby odkryć, w jaki sposób przywrócić na nowo sens życiu." (Victor Chu "Psychoterapia Gestalt").

Przedstawiony program opracowany został przez grupę certyfikowanych trenerów psychologicznych PTP - także rodziców - współpracujących z Pracownią Profilaktyki i Wspomagania Rozwoju w Centrum Rehabilitacji, Edukacji i Opieki TPD "Helenów" w składzie:

Hanna Gasik - kierownik zespołu w Niepublicznym Kolegium Nauczycielskim Kolegium Edukacji Specjalnej TPD; psychoedukator; edukator MEN oraz superwizor edukatorów, pracuje z młodzieżą niepełnosprawną i dorosłymi; córka Justyna
Maria Kazimierczak - pracownik Centrum Metodycznego Pomocy Psychologiczno - Pedagogicznej; psychoedukator; edukator MEN i superwizor edukatorów; wieloletni pedagog szkolny; synowie Filip i Piotr
Weronika Setny - psycholog w Poradni Psychologiczno - Pedagogicznej; psychoedukator; współpracuje z Niepublicznym Ośrodkiem Doskonalenia Nauczycieli MEJ; prowadzi zajęcia z dziećmi, młodzieżą i dorosłymi; syn Piotr
Grażyna Boroń - dyrektor Specjalistycznej Poradni Profilaktyczno - Terapeutycznej dla dzieci i młodzieży OPTA; psychoedukator i terapeuta terapii Gestalt; pracowała jako pedagog szkolny; syn Kuba
Dorota Wiśniewska - psycholog i psychoedukator; doświadczenia w pracy z dziećmi przedszkolnymi i ich rodzicami oraz z rodzinami z problemem alkoholowym; syn Franek

Nasza grupa stanowi część Zespołu Edukacji Psychospołecznej działającego w Niepublicznym Kolegium Nauczycielskim TPD im. J. Serejskiego w Centrum Edukacji, Rehabilitacji i Opieki TPD "Helenów". Pozostali nasi koledzy to:
Joanna Guzowska, Mirosława Komor, Agnieszka Michałowska,
Danuta Morawska, Anna Rudnicka, Sławomir Wikieł